Deze week presenteerde Microsoft op zijn ontwikkelaarsconferentie Build een eigen familie van zeven AI-modellen onder de naam MAI. Dat klinkt als technisch nieuws voor een select gezelschap, maar het raakt een vraag waar elke directie vroeg of laat mee te maken krijgt: hoe afhankelijk wilt je zijn van één leverancier voor een technologie die steeds dieper in je bedrijfsvoering gaat zitten. Microsoft is jarenlang de grootste financier van OpenAI geweest en bouwt nu zichtbaar zijn eigen alternatief. Als de partij die het dichtst bij OpenAI staat besluit om niet alle eieren in één mand te leggen, is dat een signaal dat het waard is om serieus te nemen.
Wat Microsoft precies liet zien
De MAI-familie bestaat uit modellen voor verschillende taken. Er is een redeneermodel, MAI-Thinking-1, dat volgens Microsoft volledig vanaf de grond is opgebouwd en niet is afgeleid van modellen van andere aanbieders. Daarnaast is er MAI-Code-1-Flash voor het genereren van code, dat wordt ingebouwd in de ontwikkelomgeving Visual Studio Code en in GitHub Copilot, en MAI-Image-2.5 voor het maken en bewerken van beeld, dat al in PowerPoint zit. Microsoft AI-baas Mustafa Suleiman noemde de stap een beweging richting wat hij langetermijn-zelfvoorziening noemt: door de modellen op de eigen Azure-infrastructuur te draaien hoeft Microsoft geen vergoedingen meer af te dragen aan externe leveranciers, en die besparing kan worden doorgegeven aan ontwikkelaars.
Wij willen hier nuchter over blijven. Microsoft maakt eigen claims over kosten en prestaties, en zulke claims komen altijd van de partij die er belang bij heeft. Wat wel feitelijk vaststaat, is de richting: het grootste technologiebedrijf rond AI investeert fors om niet langer afhankelijk te zijn van één modelaanbieder. De boodschap onder de aankondiging is belangrijker dan de modellen zelf.
Waarom dit een bestuurlijke vraag is, geen IT-vraag
Voor veel MKB-bedrijven is AI de afgelopen twee jaar binnengekomen via één kanaal. Vaak is dat ChatGPT, soms een assistent die in bestaande software is meegekomen. Dat is een logische start, maar het brengt een afhankelijkheid met zich mee die zich pas laat voelen als het misgaat. Een leverancier kan voorwaarden veranderen, een model dat je gebruikt uitfaseren, of een storing hebben op een moment dat je het niet kunt gebruiken. Hoe meer van je werkprocessen op zo'n model leunen, hoe groter het effect daarvan op je bedrijf.
De les uit de stap van Microsoft is niet dat je zelf modellen moet gaan bouwen. Dat is voor vrijwel geen enkel MKB-bedrijf realistisch of nodig. De les is dat keuzevrijheid waarde heeft. In de praktijk betekent dat: zorg dat je bedrijf niet zo aan één aanbieder vastzit dat overstappen onmogelijk is. Bewaar je data en je bedrijfskennis op een plek die los staat van het model dat je toevallig vandaag gebruikt. Leg vast welke processen op AI leunen, zodat je weet waar een onderbreking pijn zou doen. Dit is geen technische oefening maar een vorm van risicobeheer, en daarmee hoort het op de directietafel.
De andere kant: het werkt al voor de meeste mensen
Tegenover dit verhaal over afhankelijkheid staat een geruststellender feit. Vorige week publiceerde onderzoeksbureau Ipsos zijn jaarlijkse AI Monitor, gehouden onder respondenten in tweeëndertig landen. Daaruit blijkt dat tweeënzestig procent van de werkenden zegt dat AI hun in de afgelopen twaalf maanden tijd heeft bespaard op het werk. Dat is geen voorspelling en geen belofte van een leverancier, maar wat mensen zelf rapporteren over hun eigen werk.
De cijfers laten ook verschillen zien die voor je relevant kunnen zijn. Jongere werknemers ervaren vaker tijdwinst dan oudere: onder de jongste generatie ligt het op achtenzestig procent, onder de oudste op zesenveertig procent. Dat verschil zegt iets. Het is geen kwestie van wie slimmer is, maar van wie de gereedschappen al in de vingers heeft. Voor een MKB-directie betekent dit dat de winst niet vanzelf bij iedereen terechtkomt. De technologie is er, maar het verschil zit in begeleiding, gewenning en het wegnemen van koudwatervrees bij de mensen die er minder makkelijk mee starten.
Microsoft bouwt eigen modellen omdat afhankelijkheid van één leverancier een strategisch risico is geworden. Dat geldt voor Microsoft. Het geldt ook voor jou.
